U istorijskom smislu, kao jedna od najznačajnih kolekcija, izdvaja se zbirka Josifa Pančića (Herbarium Pancicianum). Ova zbirka sadrži, u najvećem broju, herbarske eksikate biljaka sa teritorija Srbije, Crne Gore i Bugarske, koji su predstavljali osnovu za izradu prvih regionalnih flora ovih zemalja. Pored Pančićeve, u Herbarijumu se nalaze i vredne kolekcije Save Petrovića i Save Hilandarca iz XIX stoleća, kao i kolekcije Nedeljka Košanina i Teodora Soške sa početka XX stoleća. Ovim kolekcijama mogu se pridružiti i biljke koje su dobijene razmenom, ne samo sa područja Balkana i Evrope, nego i iz čitavog sveta. Najveći broj primeraka sakupili su: Helldreich, Orphanidis, Hayek, Halacsy, Sendtner, Grisebach, Velenovsky, Janka, Boissier, Janchen, Karlo Maly, Degen, Doerfler, Stojanov, Stefanov, Hruby, Formanek, Murbeck, Beck, Georgieff, Parlatore, Todaro, Porta A. Rigo, E. Levier i drugi.

 

 

Herbarijum Univerziteta u Beogradu je prošao teška iskušenja od vremena Pančića do danas. Tokom burnih istorijskih dogadjaja delimično je stradao, a za vreme I svetskog rata deo Herbarijuma je otudjen po nalogu okupacionih vlasti i poslat u Beč, Zagreb, Sarajevo i Budimpeštu. Zbirka koja je poslata u Budimpeštu nikada nije vraćena.

Uprkos svemu Herbarijum Univerziteta u Beogradu, danas u isto vreme predstavlja i naučnu instituciju najvišeg ranga i istorijsko i kulturno blago Republike Srbije.U njemu se nalazi dragoceno i nezaobilazno „štivo za čitanje i čuvanje” flore i vegetacije Balkanskog poluostrva, ali i štivo o naporima pojedinaca i institucija na razvoju botaničke nauke u Srbiji.

 

 

Herbarijum Univerziteta u Beogradu, smešten u Institutu za botaniku i botaničkoj bašti ”Jevremovac”, Biološkog fakulteta, jedna je od najznačajnijih i najbogatijih kolekcija u regionu Jugoistočne Evrope i kao takva uključena je u Index Herbariorum, medjunarodni direktorijum registrovanih herbarijuma u svetu, pod oznakom BEOU.

Herbarijum je osnovan 1860. godine kada je veliki srpski botaničar Josif Pančić ustupio svoju herbarsku zbirku Velikoj školi, preteči današnjeg Univerziteta u Beogradu. Pored Pančića koji se smatra osnivačem, bogatstvu Herbarijuma doprinele su brojne generacije srpskih botaničara kao što su: S. Petrović, P.Jurišić, Đ.Ilić, Đ.Ničić, S.Pelivanović, N.Košanin, T.Soška, L.Adamović, V.Blečić, I.Rudski, P.Černjavski, B.Tatić, M.M.Janković, J.Blaženčić i mnogi drugi. Tokom poslednjih 20 godina, najveći doprinos obogaćivanju Herbarijuma, sa oko 50.000 herbarijumskih tabaka, dali su istraživači novijih generacija: V.Stevanović, D.Lakušić, S.Jovanović, G.Tomović i S.Vukojičić, tokom svojih istraživanja flore i vegetacije Balkanskog, Apeninskog i Pirinejskog poluostrva.

Danas, 150 godina od osnivanja, Herbarijum broji preko 180.000 uzoraka vaskularnih biljaka, mahovina i algi. Veliki broj herbarskih eksikata vaskularnih biljaka dobijen je razmenom sa institucijama iz Evrope i sveta. Svi primerci su organizovani u šest kolekcija:

 

Herbarium Pancicianum

Herbarium Generale (sa Zbirkom Instituta za ekologiju i biogeografiju SANU)

Zbirka Katedre za ekologiju i geografiju biljaka

Zbirka Katedre za morfologiju i sistematiku biljaka

Zbirka mahovina

Mokra zbirka Katedre za algologiju, mikologiju i lihenologiju

Herbarijum